Farmstay quanh hồ Tà Đùng hợp nhất với người muốn nghỉ chậm và để chính khu vườn làm nên chuyến đi: gia đình có trẻ từ khoảng năm tuổi trở lên, cặp đôi tìm sự yên tĩnh, người muốn hiểu nông nghiệp vùng cao, người ở dài ngày. Farmstay ít hợp với người cần tiện nghi đều tay như khách sạn, nhóm thích tiệc tùng tới khuya, người rất sợ côn trùng hoặc đi lại khó trên đất dốc.
Không có chuyện ai "xứng" hay "không xứng" với farmstay. Chỉ có chuyện kiểu nghỉ nào hợp với nhu cầu và sức chịu của từng người. Một khu vườn đầy tiếng gà, mùi đất, côn trùng và đường đất đỏ là thiên đường với người này, là một kỳ nghỉ mệt với người khác.
Bài này giúp bạn tự kiểm: nhìn vào thói quen, sức khoẻ, mục đích của mình và những người đi cùng để quyết định có nên chọn farmstay hay không, và nếu chọn thì nên chọn kiểu farmstay nào.
Năm câu tự hỏi trước khi chọn farmstay
Trước khi đọc tiếp, thử trả lời nhanh năm câu sau, mỗi câu là "có" hoặc "không". Một: bạn có thấy dễ chịu khi thức dậy lúc trời vừa sáng, vì gà gáy và người làm vườn bắt đầu ngày mới? Hai: bạn có chịu được một vài con côn trùng trong phòng, kiến trên bàn ăn, thiêu thân quanh đèn hiên? Ba: bạn có thấy vui khi ngồi cả buổi chiều không làm gì ngoài nhìn vườn và hồ? Bốn: bạn có sẵn lòng ăn theo bữa nhà vườn nấu, không có thực đơn để chọn? Năm: bạn và người đi cùng có đi lại ổn trên lối đất, bậc dốc?
Nếu bạn trả lời "có" từ bốn câu trở lên, farmstay gần như chắc là hợp. Ba câu thì vẫn hợp, nhưng nên chọn farmstay có khu nhà khách tiện nghi hơn, lối đi tốt hơn. Hai câu trở xuống, có lẽ một villa có sân vườn hay một khu nghỉ có dịch vụ sẽ cho bạn kỳ nghỉ dễ chịu hơn, và bạn vẫn có thể ghé một vườn cà phê, vườn sầu riêng trong ngày để có chút trải nghiệm nông trại.
Năm câu này không phải bài kiểm tra tính cách. Chúng chỉ đặt ra những điều mà khách ở farmstay gần như ai cũng gặp, để bạn hình dung trước. Nếu đi nhóm, hãy hỏi từng người, vì một người khó chịu cả kỳ sẽ làm cả nhóm mất vui.
Ai hợp, ai cần cân nhắc: bảng nhanh theo kiểu người đi
Bảng gợi ý theo những kiểu khách hay đến vùng hồ. Cột cuối là điều nên tìm ở farmstay nếu bạn vẫn muốn ở:
| Kiểu khách | Mức hợp | Vì sao | Nếu chọn farmstay thì tìm nơi có |
|---|---|---|---|
| Gia đình có trẻ từ 5 đến 12 tuổi | Rất hợp | Trẻ có gà, rau, côn trùng để khám phá; người lớn nghỉ | Khoảng cách an toàn với mép nước, sân phẳng |
| Gia đình có trẻ dưới 3 tuổi | Cân nhắc | Cần giữ trẻ sát, giấc ngủ dễ bị gà gáy, côn trùng | Phòng kín, có màn, lối đi bằng, gần xe |
| Cặp đôi muốn yên tĩnh | Hợp | Riêng tư, đêm tối, ít khách | Nhà tách biệt, ít phòng |
| Người đi một mình | Hợp | Có chủ vườn trò chuyện, có việc để làm | Chủ ở gần, đón tận nơi nếu không có xe |
| Người lớn tuổi khoẻ | Hợp | Nhịp chậm, không khí mát, ăn uống mộc | Lối đi bằng, phòng gần xe, gần cơ sở y tế |
| Người đi lại khó | Cân nhắc | Vườn đồi nhiều dốc, đường đất | Khu nhà ở mặt bằng, xe vào tận cửa |
| Nhóm bạn trẻ đông | Tuỳ nhóm | Hợp nếu thích hoạt động ngoài trời, không hợp nếu muốn tiệc khuya | Khu nhà riêng xa nhà chủ, nội quy rõ |
| Người cần làm việc trực tuyến | Cân nhắc | Sóng và điện không đều | Cáp quang, sóng mạnh, điện dự phòng |
Mức hợp là xu hướng chung. Một gia đình có em bé hai tuổi quen đi vùng quê có thể vui hơn một gia đình có con mười tuổi chưa từng thấy con gà. Bảng giúp bạn bắt đầu suy nghĩ, không thay cho hiểu biết về chính người nhà mình.
Những ai thường thấy farmstay đáng nhớ nhất?
Những người thấy farmstay đáng nhớ nhất thường có chung một điều: họ đến không phải để "đi" mà để "ở". Họ không cần lịch tham quan dày, sẵn lòng để một buổi sáng trôi qua với việc theo chủ vườn đi tưới rau, một buổi chiều ngồi hiên nhìn mây kéo qua mặt hồ. Với họ, vườn không phải phông nền cho ảnh mà là nơi chốn để sống mấy ngày.
Gia đình có trẻ ở tuổi tò mò là nhóm thứ hai. Trẻ thành phố ít có dịp thấy quả trứng còn ấm trong ổ, cây cà phê ra hoa, con ong đậu trên bông bí. Một vài ngày ở farmstay cho trẻ những kỷ niệm cụ thể, còn cha mẹ thì có thời gian nghỉ thật vì trẻ đã tự tìm được việc để làm. Đó là lý do nhiều gia đình quay lại cùng một khu vườn vào các mùa khác nhau.
Nhóm thứ ba là người muốn hiểu vùng đất. Ở Tà Đùng, người lập nghiệp từ nhiều nơi về khai phá đồi, trồng cà phê, tiêu, sầu riêng, chứng kiến hồ thủy điện hình thành. Ngồi một buổi tối với chủ vườn nghe kể chuyện làm rẫy, chuyện mùa mưa, chuyện giá nông sản lên xuống, bạn hiểu về Tây Nguyên nhiều hơn đọc cả chục bài giới thiệu.
Những ai dễ thấy farmstay không như mong đợi?
Người kỳ vọng tiện nghi khách sạn là nhóm hay thất vọng nhất. Farmstay quanh hồ phần lớn mộc: phòng gỗ có khi lọt gió, nước nóng tuỳ trời, điện có lúc mất, không có dịch vụ phòng hay lễ tân. Nếu bạn quen một chuyến đi mà mọi thứ chạy đều, những chi tiết này dễ thành chuyện bực mình hơn là chuyện thú vị.
Nhóm thứ hai là người rất nhạy với côn trùng, mùi và tiếng. Muỗi ven hồ, kiến trong nhà gỗ, gà gáy từ bốn năm giờ sáng, mùi phân ủ khi bón cây, máy bơm chạy theo giờ tưới là những thứ thuộc về khu vườn, không thể dẹp đi cho khách. Người dị ứng phấn hoa, ong đốt hay bị hen do bụi cũng cần thận trọng, nhất là vào mùa hoa cà phê hay mùa khô bụi.
Nhóm thứ ba là người đi để tiệc tùng. Hát karaoke, mở loa to tới khuya, nhậu ồn ào làm phiền nhà vườn và hàng xóm vốn dậy sớm làm việc. Không ít farmstay có nội quy giữ yên lặng ban đêm. Nếu nhóm bạn muốn vui tới khuya, một villa tách biệt hoặc khu nghỉ có không gian riêng sẽ hợp hơn và đỡ va chạm.
Cặp đôi và người đi một mình: yên tĩnh hay hiu quạnh?
Với cặp đôi, farmstay cho một thứ ít nơi có: những buổi tối thật sự tối và yên, chỉ có tiếng côn trùng, gió và ánh đèn hiên. Không có quán xá ồn ào bên cạnh, không có lịch phải chạy, hai người có thời gian nói chuyện mà không bị chen ngang. Nhiều cặp chọn farmstay cho dịp kỷ niệm chính vì sự giản dị ấy. Điều nên hỏi trước là khu nhà có tách biệt không, có chung hiên với khách khác không, vì sự riêng tư là phần quan trọng của chuyến đi.
Người đi một mình thì có hai kiểu. Có người tìm sự cô tịch, muốn đọc sách, viết, đi bộ, ít nói chuyện; farmstay ở sâu trong vườn hợp với họ. Có người đi một mình nhưng muốn gặp người, muốn được chủ nhà rủ ra vườn, ngồi chung mâm cơm; farmstay nhỏ do gia đình tự đón khách hợp hơn. Biết mình thuộc kiểu nào giúp chọn đúng nơi.
Một lưu ý cho người đi một mình, nhất là phụ nữ: chọn nơi chủ ở gần khu nhà khách, đường vào không quá vắng, có sóng điện thoại ở phòng, và báo lịch trình cho người thân. Buổi tối ở vườn đồi rất tối; đi dạo xa một mình sau khi trời tắt nắng là việc không nên.
Đi theo nhóm hỗn hợp: dung hoà thế nào?
Xếp ưu tiên theo người yếu nhất. Nếu nhóm có ông bà, em bé và thanh niên, chọn farmstay theo nhu cầu của ông bà và em bé trước: lối đi bằng, phòng gần xe, phòng kín, có màn. Thanh niên thường tự thích nghi được.
Chọn nơi có hai kiểu không gian. Một số farmstay có khu nhà riêng cho nhóm, cách nhà chủ một đoạn, có hiên chung. Khi đó người muốn thức khuya trò chuyện không làm phiền người muốn ngủ sớm.
Chia kỳ ở thành hai phần. Một đêm ở farmstay để có trải nghiệm vườn, một đêm ở chỗ tiện nghi hơn gần trục đường. Cả nhóm đều có phần mình thích.
Thống nhất trước nội quy. Nói rõ trong nhóm về giờ yên lặng, chuyện đốt lửa, uống rượu, hái trái. Đến nơi mới thống nhất thường đã muộn.
Giao một người làm đầu mối với chủ. Chủ vườn nhỏ khó trả lời mười người hỏi mười kiểu. Một người gom yêu cầu, báo số người ăn, giờ về, việc muốn làm.
Trẻ em, người lớn tuổi và người có bệnh nền: cần thêm gì?
Với trẻ em, an toàn quanh nước đứng đầu. Vùng hồ có mép bờ dốc, bùn trơn, ao trong vườn, bồn chứa nước tưới. Trẻ dưới sáu tuổi cần người lớn đi kèm mọi lúc ở ngoài trời, và nên chọn nơi có khoảng cách hoặc rào giữa khu sinh hoạt với mép nước. Hỏi về chó nuôi, tổ ong, khu để vật tư nông nghiệp trước khi cho trẻ tự chơi.
Với người lớn tuổi, vấn đề chính là đi lại và đêm lạnh. Chọn phòng ở tầng trệt, gần chỗ đỗ xe, nhà vệ sinh trong phòng, có tay vịn ở bậc thang. Mang áo ấm, tất, thuốc dùng hằng ngày đủ cho cả kỳ ở và thêm vài ngày dự phòng, vì trong vùng hồ không dễ mua thuốc đặc trị.
Người có bệnh nền như tim mạch, hen, tiểu đường, hay đang mang thai nên hỏi ý kiến bác sĩ trước chuyến đi xa, và hỏi chủ farmstay cơ sở y tế gần nhất cách bao lâu, ban đêm đi bằng cách nào. Ở farmstay, quãng đường tới nơi khám chữa bệnh thường dài hơn ở phố; biết trước giúp bạn và người đi cùng yên tâm.
Nếu chưa chắc, thử farmstay theo cách nhẹ nhàng
Nếu bạn còn phân vân, đừng đặt ngay năm đêm. Bắt đầu với một hoặc hai đêm, vào mùa khô khi đường dễ đi, ở một farmstay có khu nhà tương đối tiện nghi và chủ quen đón khách thành phố. Lần đầu như vậy cho bạn cảm nhận nhịp sống trong vườn mà không phải chịu đủ mọi bất tiện cùng lúc.
Một cách khác là ở chỗ tiện nghi gần trục đường, rồi dành một buổi sáng đến ăn sáng, đi vườn ở một farmstay có nhận khách ghé. Nhiều nhà vườn sẵn sàng đón khách vài giờ nếu được hẹn trước. Nếu thấy thích, lần sau bạn sẽ biết mình muốn ở kiểu farmstay nào.
Sau lần đầu, tự hỏi lại năm câu ở phần trên. Có thể bạn bất ngờ thấy mình thích dậy sớm, hay thấy côn trùng không đáng sợ như tưởng. Cũng có thể bạn nhận ra mình hợp với villa có vườn đẹp hơn. Cả hai đều là kết quả tốt, vì bạn đã biết mình cần gì cho chuyến sau.
Câu hỏi thường gặp
Trẻ mấy tuổi thì ở farmstay là hợp?
Trẻ từ khoảng năm tuổi trở lên thường hưởng farmstay nhiều nhất vì đủ lớn để tham gia việc nhẹ và hiểu dặn dò an toàn. Trẻ nhỏ hơn vẫn đi được nếu cha mẹ canh sát, chọn nơi có lối đi bằng, xa mép nước và phòng kín có màn. Mỗi trẻ một khác, cha mẹ hiểu con mình nhất.
Người sợ côn trùng có nên ở farmstay không?
Nếu chỉ hơi ngại, vẫn ở được: chọn phòng có cửa lưới, màn ngủ, mang thuốc chống muỗi và hạn chế mở đèn sáng gần cửa ban đêm. Nếu rất sợ hoặc dễ hoảng, một khu nghỉ có phòng kín, vườn được chăm như sân nhà sẽ hợp hơn farmstay sản xuất.
Đi một mình có nên ở farmstay không?
Nên, nếu bạn thích trò chuyện với chủ vườn và tự tìm niềm vui trong những việc nhỏ. Chọn nơi chủ ở gần khu nhà khách, có đón từ điểm xuống xe nếu bạn không đi xe riêng. Báo lịch trình cho người thân và lưu số của chủ vườn.
Nhóm bạn trẻ ở farmstay có bị gò bó không?
Có thể, nếu nhóm thích tiệc khuya và nơi ở gần nhà chủ. Hỏi rõ nội quy về giờ yên lặng, lửa trại, loa nhạc trước khi đặt. Nếu nhóm thích hoạt động ngoài trời, nấu ăn chung, ngủ sớm dậy sớm, farmstay lại rất hợp.
Người lớn tuổi ở farmstay cần chú ý gì nhất?
Đi lại và giữ ấm. Chọn phòng tầng trệt gần chỗ đỗ xe, nhà vệ sinh trong phòng, lối đi bằng hoặc có tay vịn. Mang áo ấm, tất và đủ thuốc dùng hằng ngày. Hỏi trước cơ sở y tế gần nhất và cách đi khi cần vào ban đêm.